«Kunscht mues d Realität verwandle»

Das Buch «Di schöni Fanny» von Pedro Lenz spielt in der Oltner Boheme. Gespräche über Kunst und Wirklichkeit gehören darin zu den schönsten Passagen. Ein Vorabdruck aus dem Roman, der Anfang Oktober in die Buchhandlungen kommt.

I loufen es paar Schritt ­hinger em Louis d Stägen uuf. Sini Lunge ruuschet und pfiift wi so ne Teechochtopf, wenn ds Wasser chochet. Aber d Sigarre, di nimmt er wäge däm nid zum Muu uus. Rauchen kann Ihr ungeborenes Kind töten. ­Nume säget das mou am Louis. A ungeborene Ching het dä no nie gross umegstudiert. Är roucht, sit er cha dänke, und jetz füert er mi i sis Atelier, nid zum erschte Mou. Kener grosse Geschte. Kener Fanfare. Numen es Scharnier, wo mou e Tropfen Öu mögt verliide, und e Ruum vou Papiir und Liinwäng und Bleistift und Farbe.

Wart, i ruume das Züüg chli wägg. Lueg, chasch do uf ds Sofa, seit er. I häbe d Nasen i d Luft.

Schmöck mou, Louis, schmöck mou. Schmöcksch es ou? I däm Atelier do schmöckts nach ere schöne, blutte Frou.

Der Louis hueschtet nume, währenddäm dass er es paar ­Blätter i ne Kartonmappe leit und d Mappen a ne Wang stöut.

Weisch was, Jackpot? Das mit der blutte Frou seisch jedes Mou, wenn de do inechunnsch. Derbii han i erscht grad glüftet. Aber wär weiss, vilecht stimmts sogar. ­Naked women and beer. We got it all in here.

Hank Williams Junior.

Bravo, Jackpot! Dä isch es, ganz genau dä. Hank Williams Junior himself, seit der Louis und ­chochet ds Kafi uf däm Camping-Gasöfeli, won er nume für das im Atelier het. De schüücht er mit ere Zitig d Chatz ab em Sässu.

Putz di furt, blödi Butzle!

D Chatz reklamiert, aber das interessiert i däm Momänt grad ke Sou.

Nächär nimmt der Louis zum erschte Mou, sit i bi nim bi, di chrummi Sigarren us em Muu und leit sen i ne flache Porzellantäuer. Gseht schön uus, wi ds ­Röuchli grad ufefahrt.

Auso, leg los, seit er zue mer und stöut afe zwöi Tassli und der Zucker uf nes Salontischli näbe ds Sofa.

D Chatz reklamiert, aber das interessiert i däm Momänt grad ke Sou.

Aber ig, i säge no nüt. Bevor dass i öppis säge, tuen i no chli dergliiche, i heig ewig Zit. Luege d Skizzen aa, wo überau umeligge, nimen e Gipsfigur i d Hang, wo uf emne Tisch steit, häbe se gäge ds Liecht, wi wenn ig irgendeinisch i mim Läben irgendöppis vo Gipsfigure hätt verstange. De loufen i no chli ufen und abe. Und wos mi dünkt, jetz heig i gnueg lang ­gwartet, sägen is: Weisch was? I ha der rot Fade gfunge. I weiss jetz hoorgenau, wi der Roman söu wärde. Dört machen i e Pouse, e ­rhetorischi Pouse, wi d Fachlüt würde säge, e schön pointierti Kunschtpouse, guet gsetzt. I wott luege, wi der Louis reagiert. Aber de dünkts mi, dä reagieri überhoupt nid. Der Moler steit eifach bim Gasflämmli und wartet uf e Momänt, wo der Kafi i ober Teil vom Chänndli louft. Är isch nume genau bi däm Kafichänndli und süsch niene. I versuechen öppis vo däm verläbte Gsicht abzläse, aber i gseh ne nume vor Siten und im Schatte. Eso chan i wenig ­abläse.

Seisch nüt, Louis?

Was söu i säge? Verzöu doch zersch afe mou vo däm rote Fade.

Äbe, muesch lose, muesch lose. Es geit um nes paar Kollege, drü, zums genau säge. Si verbringe vüu Zit mitenang. Si kenne sech guet, und wenns nötig isch, de luege si zunenang. Si hei meischtens ke Stutz oder fasch kene. Aber das macht ne nüt uus. Si ­kenne nüt angers. Si wette vüu, mache mit bi sore Wettgsöuschaft. Sportwette. Aues einigermasse legau. Unger angerem ­mache si mit bimne Wettzirku z Dütschland, wo vo Kroatien uus organisiert wird. Höchi Iisätz und so. Am Aafang wotts überhoupt nid loufe. D Kollege warten uf di ganz grossi Glückssträhne. Und nächär, nach langem, wo si scho fasch nümm dra gloube, passierts! Es git en unverhoffti ­Aahüüfig vo unwahrschiinleche Resultat ir änglische Premier League, ungloublechi Quote, schmöcksch es? Und wär het e Nase gha? Wär het aues vorusgseh und het druf gwettet, dass am ­gliiche Spüutag fasch aui grosse Mannschafte verlüüren und fasch aui chliine mou gwünne? Wär hets vorusgseh? Di drü Höude vom Roman, di ewige Verlüürer, die, wo der Glouben a ds Glück nie hei ufggä!

Der Louis ungerbricht mi und seit fasch glängwilet:

I gsehs, i gsehs, i gsehs, es wird zimlech outobiografisch.

Was de süsch?

Du muesch meh Fantasii dribringe, Jackpot! Meh Fiktion. Muesch di chönne löse vo dir säuber. Süsch wirds wider nüt.

Wiso seisch das jetz? Mini ­Literatur läbt vor Würklechkeit. I bi gäge d Fantasii. Fantasii isch überschetzt. Fantasii isch für die, wo nid wei häreluege, was würklech isch. Und süsch lueg bi dir säuber. Du molisch ömu ou d ­Realität.

Jo, aber i tue se verwandle. Das ha der doch scho mängisch erklärt. D Realität für sich gseh isch no nüt. Kunscht mues d Realität immer verwandle, Jackpot, süsch bruucht es se gar nid.

I luegen e Momänt a Bode, wi wenn i über das müesst nochedänke, aber eigetlech studieren i scho lang a öppis angerem ume.

Kunscht mues d Realität immer verwandle, Jackpot, süsch bruucht es se gar nid.

Säg mou, Louis, wär isch übrigens di Jungi gsi, wo vorhär zum Huus uus isch? D Fanny. Worum frogsch? Het si der gfaue?

I ha mi nid so genau gachtet.

Hättsch aber söue! Hättisch ­söue. Hättisch se söue studiere. Si isch wi der Himu im Winter. Ouge wi nes Chaubli. Und vor auem en Usstrahlig, dass es no amene Glatzchöpfige hingerestrählet. Das gloubsch fasch nid, aber i ha gloub no praktisch nie so ne schöni Frou gmolet, ömu nid i de letschte zwänzg Johr. Ehrewort. Di het jetz aues, di Fanny, di het Grazie, di het Töifgang, di het ­Humor, di het öppis Gheimnisvous, di het Wermi, di het Stiiu ...

Style, wosch säge.

Nei, Stiiu. Das isch äbe nid ds Gliiche!

Aber hütt seit men am Stiiu Style. Chasch mers gloube, Louis. Stiiu seit scho lang niemer meh.

Wöu äbe fasch niemer meh ­Stiiu het. Fasch niemer, ussert d Fanny! Di hets, di het meh aus ­Stiiu. Di het aues, was inneri und üsseri Schönheit usmacht. D ­Fanny isch e Liga für sich. Weisch, win i meine?

Darf i mou luege?

Was wosch luege?

Eh, dänk, wi se gmolet hesch.

Bi no nid fertig, ha numen afen es paar Skizze gmacht. Du weisch, dass i d Büuder nid gärn zeige, wenn si no nid fertig si.

I hätt der Louis no chli wöuen usfroge wäge dere Fanny. Aber gliichzitig han i nid wöue, dass er grad merkt, wi si mer iigfahren isch. Auso han i chli um e Brei ume gliiret und gseit, obs eigetlech no schwirig sig, Modäu z ­finge, wo öppis häregä.

Am Louis sini Sigarre het nümm brönnt. Är het se no mou aazündet und de het er gseit, jedes Modäu gäb öppis här. Me müess numen usefinge, was, und use­finge, wie dass mes chöng um­setze. Chunnsch noche, was i meine? Das isch d Kunscht ar Kunscht, gloub mers, d Kunscht isch ds Usefingen und ds Um­setze. Vüu chöi öppis usefingen und vüu chöi öppis umsetze, aber nume di wenigschte chöi beides zäme.

Diese Inhalte sind für unsere Abonnenten. Sie haben noch keinen Zugang?

Erhalten Sie unlimitierten Zugriff auf alle Inhalte:

  • Exklusive Hintergrundreportagen
  • Regionale News und Berichte
  • Tolle Angebote für Kultur- und Freizeitangebote

Abonnieren Sie jetzt